Κολικός Νεφρού

Ο κολικός νεφρού είναι ένας έντονος και συνήθως αιφνίδιος πόνος, που εμφανίζεται όταν εμποδίζεται η φυσιολογική ροή των ούρων. Συχνότερη αιτία είναι ένας λίθος που μετακινείται από το νεφρό και εισέρχεται στον ουρητήρα. Ο πόνος ξεκινά συνήθως από τη μέση και μπορεί να επεκταθεί προς την κοιλιά και τη βουβωνική χώρα. 

Τι προκαλεί τον κολικό νεφρού;

Ο κολικός νεφρού εμφανίζεται όταν κάτι εμποδίζει τη φυσιολογική ροή των ούρων από το νεφρό προς την ουροδόχο κύστη. Στις περισσότερες περιπτώσεις, υπεύθυνος είναι ένας λίθος που έχει σχηματιστεί στο νεφρό και μετακινείται προς τον ουρητήρα. Όταν ο λίθος σφηνώσει σε κάποιο σημείο, αυξάνεται η πίεση στο νεφρό και ο ουρητήρας κάνει συσπάσεις στην προσπάθειά του να τον προωθήσει. Έτσι προκαλείται ο χαρακτηριστικός έντονος πόνος.

Η αφυδάτωση ευνοεί τον σχηματισμό λίθων, καθώς κάνει τα ούρα πιο συμπυκνωμένα και διευκολύνει την κρυστάλλωση ουσιών που φυσιολογικά αποβάλλονται με αυτά. Παράγοντες όπως η αυξημένη συγκέντρωση ασβεστίου, οξαλικών ή ουρικού οξέος στα ούρα, ορισμένες διατροφικές συνήθειες, συγκεκριμένα φάρμακα μπορούν επίσης να αυξήσουν την πιθανότητα δημιουργίας λίθων. Τέλος, παθήσεις όπως ο υπερπαραθυρεοειδισμός ή οι φλεγμονώδεις νόσοι του εντέρου ενδέχεται να επιβαρύνουν το ουροποιητικό σύστημα. 

Πιο σπάνια, η απόφραξη δεν οφείλεται σε πέτρα. Ένας θρόμβος αίματος, μια στένωση του ουρητήρα ή κάποια μάζα που πιέζει το ουροποιητικό από έξω δυσκολεύει τη ροή των ούρων και προκαλεί κολικό νεφρού.

Κολικός νεφρού: Συμπτώματα

Το βασικό σύμπτωμα του κολικού νεφρού είναι ο έντονος πόνος, ο οποίος συνήθως ξεκινά ξαφνικά από τη μία πλευρά της μέσης. Καθώς ο λίθος μετακινείται μέσα στον ουρητήρα, ο πόνος μπορεί να αλλάζει θέση και ένταση. Συχνά εμφανίζεται σε κύματα και είναι πολύ δυνατός. Εκτός από τον πόνο στη μέση, ο ασθενής μπορεί να εμφανίσει:

• Πόνο που αντανακλά προς την κοιλιά, τη βουβωνική χώρα ή τα γεννητικά όργανα.
• Ναυτία και έμετο, ιδιαίτερα όταν ο πόνος είναι έντονος.
• Αίμα στα ούρα, το οποίο μπορεί να είναι ορατό ή να εντοπιστεί μόνο στην εξέταση ούρων.
• Συχνοουρία και έντονη ανάγκη για ούρηση, κυρίως όταν ο λίθος βρίσκεται χαμηλά στον ουρητήρα.
• Κάψιμο ή πόνο κατά την ούρηση.
• Έντονη εφίδρωση και, σε ορισμένες περιπτώσεις, φούσκωμα στην κοιλιά.

Διάγνωση της πάθησης

Η διάγνωση του κολικού νεφρού ξεκινά με τη λήψη του ιστορικού και την κλινική εξέταση. Ο ιατρός αξιολογεί τα χαρακτηριστικά και την εντόπιση του πόνου, καθώς και τυχόν συμπτώματα από το ουροποιητικό. Η εξέταση ούρων ενδέχεται να δείξει αίμα στα ούρα ή σημεία λοίμωξης. Ταυτόχρονα, οι αιματολογικές εξετάσεις βοηθούν στον έλεγχο της νεφρικής λειτουργίας και πιθανής φλεγμονής.

Σημαντικό ρόλο έχει και ο απεικονιστικός έλεγχος. Το υπερηχογράφημα νεφρών και ουροδόχου κύστης μπορεί να αναδείξει λίθους ή διάταση του ουροποιητικού λόγω της απόφραξης. Όταν χρειάζεται πιο λεπτομερής εικόνα, η αξονική τομογραφία χωρίς σκιαγραφικό προσδιορίζει με μεγαλύτερη ακρίβεια το μέγεθος και τη θέση του λίθου και βοηθά στον σχεδιασμό της κατάλληλης αντιμετώπισης.

Πότε ο κολικός νεφρού χρειάζεται άμεση αντιμετώπιση;

Σε ορισμένες περιπτώσεις, η απόφραξη του ουρητήρα συνοδεύεται από κάποια λοίμωξη, η οποία επηρεάζει τη λειτουργία του νεφρού. Ιδιαίτερη προσοχή χρειάζεται επίσης όταν ο πόνος παραμένει πολύ έντονος παρά τη λήψη αναλγητικών. Εάν ο ασθενής κάνει επαναλαμβανόμενους εμετούς και εμφανίσει πυρετό και ρίγος, θα πρέπει να συμβουλευτεί άμεσα τον ιατρό του. Αυτά είναι σημάδια λοίμωξης. Άμεσο έλεγχο χρειάζεται επίσης η αδυναμία ούρησης.

Η έγκαιρη αντιμετώπιση είναι ακόμη πιο σημαντική σε άτομα με έναν λειτουργικό νεφρό ή όταν υπάρχει απόφραξη και στις δύο πλευρές. Η παρατεταμένη απόφραξη προκαλεί διάταση του νεφρού και, αν δεν αντιμετωπιστεί, επιβαρύνει τη νεφρική λειτουργία.

Κολικός νεφρού: Πώς αντιμετωπίζεται συντηρητικά;

Η αντιμετώπιση του κολικού νεφρού εξαρτάται κυρίως από το μέγεθος και τη θέση του λίθου. Κρίνεται, επίσης, και από το αν υπάρχει απόφραξη ή λοίμωξη. Όταν ο λίθος είναι μικρός και έχει πιθανότητες να αποβληθεί μόνος του, ο ιατρός θα συστήσει αρχικά συντηρητική αντιμετώπιση και παρακολούθηση.

Πρώτος στόχος είναι να ανακουφιστεί ο ασθενής από τον πόνο, συνήθως με αντιφλεγμονώδη ή άλλα αναλγητικά φάρμακα. Σε επιλεγμένες περιπτώσεις χορηγούνται και άλλα φάρμακα, όπως οι α-αναστολείς, που χαλαρώνουν τον ουρητήρα και διευκολύνουν την αποβολή του λίθου.

Σημαντικό είναι να ενυδατώνεται ο ασθενής επαρκώς αφού υποχωρήσει ο οξύς πόνος, για να προλάβει τη δημιουργία νέων λίθων. Ωστόσο, κατά τη διάρκεια έντονου πόνου δεν συστήνεται η απότομη κατανάλωση πολύ μεγάλης ποσότητας νερού. Αυτή αυξάνει την πίεση πίσω από την απόφραξη και να επιδεινώνει τα συμπτώματα. Η πορεία του λίθου χρειάζεται παρακολούθηση μέχρι να επιβεβαιώσει ο ιατρός ότι αποβλήθηκε ή να αποφασίσει κάποια άλλη αντιμετώπιση. 

Πότε χρειάζεται επεμβατική αντιμετώπιση;

Η επεμβατική αντιμετώπιση επιλέγεται όταν ο λίθος δεν έχει πιθανότητες να αποβληθεί μόνος του, ο πόνος επιμένει παρά τη φαρμακευτική αγωγή ή η απόφραξη απειλεί τη λειτουργία του νεφρού. Η επιλογή της κατάλληλης μεθόδου εξαρτάται από το μέγεθος, τη θέση και τη σύσταση του λίθου. Επηρεάζεται και από τη γενική κατάσταση του ασθενούς. Οι βασικές επιλογές περιλαμβάνουν:

• Εξωσωματική λιθοτριψία (ESWL): Χρησιμοποιεί κρουστικά κύματα για να σπάσει τον λίθο σε μικρότερα κομμάτια, τα οποία στη συνέχεια αποβάλλονται με τα ούρα.
• Ουρητηροσκόπηση και ενδοσκοπική λιθοτριψία: Ένα λεπτό ενδοσκόπιο φτάνει στον λίθο μέσω της ουρήθρας και της ουροδόχου κύστης. Ο ιατρός μπορεί να τον κατακερματίσει, συχνά με laser, και να αφαιρέσει τα τμήματά του.
• Διαδερμική νεφρολιθοτριψία (PCNL): Εφαρμόζεται κυρίως σε μεγαλύτερους ή πιο σύνθετους λίθους του νεφρού. Μέσα από μια μικρή οπή στην περιοχή της μέσης, ο ιατρός αποκτά άμεση πρόσβαση στο νεφρό και αφαιρεί τον λίθο.

Σε περίπτωση σοβαρής απόφραξης, ιδιαίτερα όταν υπάρχει και λοίμωξη, ενδέχεται να χρειαστεί αρχικά άμεση παροχέτευση των ούρων με ουρητηρικό stent ή νεφροστομία. Στη συνέχεια αντιμετωπίζεται οριστικά ο λίθος. 

Το υπερσύγχρονο ιδιωτικό πολυϊατρείο Mother & Woman Clinic διαθέτει εξειδικευμένο προσωπικό, το οποίο είναι σε θέση να αντιμετωπίσει κάθε ανάγκη σας. Επικοινωνήστε μαζί μας και κλείστε το ραντεβού σας.